İran'da Mahsa Amini protestoları 11. gününde: En az 41 kişi hayatını kaybetti, yaklaşık 2 bin kişi gözaltına alındı!

 

İran'da, Mahsa Amini'nin ölümünün ardından onlarca kente yayılan gösterilerde 10 günün ardından en az 41 kişi hayatını kaybetti. Ülkede 11'inci gününe giren gösteriler, 2009'daki tartışmalı cumhurbaşkanlığı seçimlerinden sonra çıkan olaylardan bu yana en büyük yönetim karşıtı protestolardan biri sayılıyor. Kadınların ön plana çıktığı eylemler hem ulusal hem uluslararası düzeyde destek buluyor. Son üç günde aralarında gazeteciler ve aktivistlerin de olduğu yaklaşık 2 bin kişinin gözaltına alındığı ülke medyasına yansıdı.

İran'da 22 yaşındaki Mahsa Amini'nin "başörtüsü kurallarına uymadığı" gerekçesiyle gözaltına alınmasının ardından hayatını kaybetmesi üzerine başlayan protestolarda 10 gün geride kaldı. Gayriresmi rakamlara göre, şu ana kadar kolluk güçlerinin de aralarında olduğu en az 41 kişi protestolar sırasında hayatını kaybetti. Ülkede 11'inci gününe giren gösteriler, 2009'daki tartışmalı cumhurbaşkanlığı seçimlerinden sonra çıkan olaylardan bu yana en büyük yönetim karşıtı protestolardan biri sayılıyor.

İran yakın geçmişte de zaman zaman başta ekonomik nedenler olmak üzere çeşitli sebeplerle protestolara sahne oldu. Bunlardan en şiddetlisi Kasım 2019'da ülkede benzine üç kat zam yapılması sonrası patlak veren eylemlerdi. Bugünkü gösteriler ise ekonomik nedenlerle yapılmıyor. Kadınların ön plana çıktığı ve başını çektiği eylemler hem ulusal hem uluslararası düzeyde destek buluyor. Mahsa Amini, 13 Eylül'de memleketi Sakkız kentinden ziyaret için geldiği başkent Tahran'da "ahlak polisi" olarak bilinen İrşad devriyeleri tarafından "başörtüsü kurallarına uymadığı" gerekçesiyle polis nezaretine alınarak, karakola götürüldü.

Karakolda aniden fenalaşarak hastaneye kaldırılan Amini, 3 gün sonra 16 Eylül'de hayatını kaybetti. Olay kamuoyunda infiale neden olurken ülkede birçok siyasetçi ve sanatçı tarafından da büyük tepkiyle karşılandı. Tepkiler üzerine Tahran Polisi tarafından yapılan açıklamada, İrşad devriyesinin Emini'yi bir saatlik "brifing" için karakola götürdüğü ve genç kadının burada aniden bilincini kaybetmesi ve kalp rahatsızlığı yaşaması üzerine hastaneye sevk edildiği iddia edidli. Aktivistler ise polisin "aniden" bilincini kaybettiği yönündeki iddiasını reddederek, Amini'nin polis tarafından darp edildiğini söylüyor.