Erime sürüyor: KKM'de çıkışlar yeniden hızlandı

 

Erime sürüyor: KKM'de çıkışlar yeniden hızlandı

Kur korumalı mevduatlarda geçen hafta 30,4 milyar TL'lik çıkış yaşandı. Düşüşle birlikte kur korumalı mevduatlar 2,65 trilyon TL oldu. Bir süredir ivme kaybeden kur korumalı mevduat çıkışları yeniden hızlanma eğilimi gösterdi. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) verilerine göre kur korumalı mevduatlar 22 Aralık haftasında 30,4 milyar TL geriledi. 

Böylelikle kur korumalı mevduatlarda son bir ayın en hızlı çıkışı yaşandı. Bloomberg HT'nin aktardığına göre, son düşüşün ardından toplam kur korumalı mevduatlar 2,65 trilyon TL'ye düştü. Aynı haftada krediler 11 trilyon 374 milyar TL'den 11 trilyon 479,5 milyar TL'ye, mevduat 14 trilyon 466 milyar TL'den 14 trilyon 674 milyar TL'ye yükseldi.

Tüketici kredileri 1 trilyon 481 gemilyar TL'den 1 trilyon 497,9 milyar TL'ye, bireysel kredi kartları 1 trilyon 80 milyar TL'den 99,8 milyar TL'ye çıktı. Takipteki alacaklar ise 175,7 milyar TL'den 175,1 milyar TL'ye geriledi. 2018’de yatırım güvencesinin azalması ve güven ortamının zedelenmesi sonucu ortaya çıkan “döviz ve borç krizi” niteliğindeki küresel kriz, Türkiye’yi de etki alanına almıştı. Kırılgan ekonomi bir de pandeminin sillesini yiyince krizin çehresi değişti. Pandemi süresince ülkeler genişleyici para politikasına başvurmak zorunda kaldı, politika faizini düşürdü. Parasal genişlemenin neden olduğu enflasyonla mücadele pek çok ülkede 2022 yılında başladı. Sıkılaştırılmış para politikası çerçevesinde politika faizini yükseltip, aşırı likiditeyi geri çektiler. Gereken diğer önlemleri de alarak enflasyon problemini kısa sürede hallettiler. ABD’de %9’lara ulaşan enflasyon oranı %3’e çekildi. Benzer durum AB’de de yaşandı.

Ancak Türkiye, “faiz sebep, enflasyon sonuç” diyen yanlış bir hipotezin peşinde faizleri düşürmeye devam etti. Mart 2021-Şubat 2023 aralığında politika faizi %19’dan %8.5’e çekildi. Beklenti; büyümenin devamı, cari açığın azalmasıydı. Beklentiler gerçekleşmedi, kriz giderek derinleşti. Enflasyon artmaya, TL değer kaybetmeye başladı. Eksi 57 milyar dolara düşen “TCMB swap hariç net döviz rezervi”, yüksek bütçe açığı, yüksek borç düzeyi, borçlanmada güçlük, 800’ün üzerinde kredi risk primi (CDS), 49 milyar dolara yükselen cari açık, yüksek düzeyde dolarizasyon ve bunu durdurmak için ileride büyük sorun yaratacak Kur Korumalı Mevduat (KKM) ve Döviz Dönüşümlü Mevduat (DDM) uygulaması, Türkiye’nin 2023 başlarında sergilediği tablo idi.